De komende periode is er in het hele land kans op gladheid. Wel zien we grote verschillen tussen het noordoosten en zuidwesten van het land. In het zuidwesten is het zachter en valt vaker regen, terwijl het in het noordoosten kouder is en daar vaker sneeuw valt.
Als we een blik werpen op de weerkaart, dan is er in de afgelopen week eigenlijk nauwelijks iets veranderd. Dat is op zichzelf al best bijzonder. Deze winter heeft behalve een drukke en bijzondere sneeuwweek nog niet veel kou opgeleverd, maar laat wel een trendbreuk zien ten opzichte van voorgaande winters. De stroming op de weerkaarten blijft steeds geblokkeerd waardoor storingen met zachte oceaanlucht, vaak veel wind en regen, ons maar niet weten te bereiken. Daarmee staat de deur open voor de winter zou je denken, maar tot nu toe lukt het nog nét niet.
Met de huidige drukverdeling worden storingen vanaf de oceaan richting het gebied rond de Middellandse Zee geduwd. Verder richting onze omgeving lopen ze zich stuk op de spreekwoordelijke muur van kou en hogedruk, zie figuur 1. Afgezwakte fronten weten echter wel af en toe door te dringen en geven dan bewolking of wat neerslag. Wij hebben over het algemeen te maken met een zachtere zuidoostelijke stroming. Deze stroming snijdt de pas af van de echte winterkou om ons te bereiken. Het lukt dus nét niet, maar we hebben zeker niet te maken met heel zacht weer en voor de gladheidsbestrijders is zeker wel werk te doen de komende periode. Dat de scheidingslijn tussen kou en zachte lucht zo dichtbij ligt maakt het voor de weermodellen erg moeilijk om een goede weersverwachting te maken.
Door de vrijwel onveranderde drukverdeling, blijft ook het verschil in ons land tussen zuidwest en noordoost. Leek het in het zuidwesten soms wel lente afgelopen week met wat zon en de temperatuur in de dubbele cijfers, in het noordoosten viel ijzel bij maxima rond of net onder het vriespunt.
Ondanks dat het verschil blijft, ligt er wel voor de gladheidsbestrijders in het hele land werk in het verschiet. De komende week is het in het hele land kouder en is ook in het zuidwesten kans op lichte vorst in de nachten. Samen met de neerslagzones die van tijd tot tijd weten door te dringen, kan dit met de natte wegen zorgen voor bevriezing van natte weggedeelten. Zie figuur 2.
Figuur 2. De pluimverwachting voor het zuidwesten, in de nachten is er kans op lichte vorst.
Verder richting het noordoosten is het kouder en daarmee stijgt ook de kans dat de neerslag transformeert van regen naar (natte) sneeuw. Ook in het midden van het land stijgen deze week de kansen op sneeuw aanzienlijk. Deze week moeten de gladheidsbestrijders dus ook rekening houden met gladheid door sneeuwval. Zeker in het noordoosten zal de neerslag meestal als sneeuw gaan vallen. Zie figuur 3.
Figuur 3: De kansen op sneeuwval zijn deze week in het noordoosten aanzienlijk.
De hoeveelheden zijn niet direct heel groot, maar zeker in het noordoosten kan later deze week best wel aanzienlijke laag sneeuw liggen als de sneeuwlaag zich weet te handhaven. En die kans is gezien de temperatuurverwachting best reëel. Zie figuur 4. Ondanks dat de echte koude vrieslucht ons dus niet bereikt, is het weer vooral in het noordoosten winters te noemen en gaat het geleidelijk meer over naar kwakkelweer richting het zuidwesten.
Figuur 4: In het noordoosten is de pluimverwachting een stuk kouder. Vaker ligt de temperatuur rond of onder het vriespunt. De neerslag bestaat daarmee voornamelijk uit sneeuw, die zich ook kan handhaven. Een winterse week in het verschiet, ondanks het ontbreken van echte vrieskou.
Hoe het dan verder gaat blijft de grote vraag. Zoals al eerder aangegeven hebben de weermodellen veel moeite met deze situatie. Een kleine wijzingen in ligging of druk van een druksysteem kan er namelijk voor zorgen dat de echte winterkou ons toch bereikt, of dat we juist duidelijker in zachte lucht komen met meer invloed van depressies vanaf de oceaan.
De moeite van de weermodellen is van berekening tot berekening goed zichtbaar; het ene moment wint duidelijk de zachte lucht en een paar uur later toch weer de koude. Op het moment van schrijven wijst de trend erop dat het verschil tussen zachter weer in het zuidwesten en kouder weer in het noordoosten aanhoudt. Waarbij het deze week gevormde sneeuwdek in het noordoosten de kou daar juist kan verscherpen.
De ervaring leert om in deze situaties niet te ver vooruit te willen kijken. We wachten het af en blijven het volgen. Nieuwe interessante ontwikkelingen zullen we blijven delen en één ding is duidelijk, voor de gladheidsbestrijders blijft het een drukke periode van inzet en alert zijn.